POGRZEB SZCZĄTKÓW OFIAR ZBRODNI KATYŃSKIEJ - AktualnościHistoria i Tradycja

5 marca 2026 r. w Kościele Parafii Wojskowo-Cywilnej pw. św. Elżbiety we Wrocławiu odbył się pogrzeb trzech czaszek, należących do ofiar Zbrodni Katyńskiej. Bazylika Mniejsza pw. św. Elżbiety Węgierskiej jest jednym z najstarszych kościołów stolicy Dolnego Śląska. Pośród innych kaplic i epitafiów, zlokalizowanych w świątyni jest miejsce poświęcone zbrodni sowieckiej z 1940 r. 
Upamiętnianie ofiar Zbrodni Katyńskiej mogło oficjalnie zacząć się dopiero w 1990 r., gdy po pół wieku zakłamywania prawdy ZSRS  przyznał się do wymordowania polskich jeńców wojennych. Wcześniej przez 50 lat, choć przeczyły temu fakty, uparcie zrzucał winę na III Rzeszę Niemiecką. Dzieje Zbrodni Katyńskiej doskonale pokazują, że wcześniej czy później każde kłamstwo, każda mistyfikacja i fałsz zostaną skonfrontowane z prawdą i ostatecznie to ona będzie święcić triumfy. 
5 marca 1940 r. Biuro Polityczne Komitetu Centralnego Wszechzwiązkowej Komunistycznej Partii (bolszewików), z której później powstała Komunistyczna Partia Związku Radzieckiego, podjęło tajną decyzję o wymordowaniu polskich jeńców wojennych i Polaków przetrzymywanych w więzieniach zachodniej Białorusi i zachodniej Ukrainy. Polacy znaleźli się w sowieckiej niewoli po napaści ZSRS na II Rzeczpospolitą na początku II wojny światowej, 17 września 1939 r. 
Jako że sowiecka agitacja za „najlepszym na świecie ustrojem” nie przyniosła wśród jeńców zakładanego efektu, władze komunistyczne postanowiły zgładzić Polaków. Ludowy Komisarz Spraw Wewnętrznych, czyli szef NKWD Ławrientij Beria 2 marca 1940 r. skierował do Stalina tajną notatkę, w której proponował, aby więzionych Polaków rozstrzelać, gdyż są „zdeklarowanymi i nie rokującymi nadziei poprawy wrogami władzy sowieckiej”. Trzy dni później komunistyczna wierchuszka ZSRS, na czele z Józefem Stalinem, zatwierdziła tę propozycję. W ten sposób zadecydowano o wymordowaniu ok. 22 tysięcy polskich obywateli, z których ok. 6 tysięcy było funkcjonariuszami Policji Państwowej i autonomicznej Policji Województwa Śląskiego. Mordy zaczęły się już na początku kwietnia 1940 r. Trzynaście lat później, 5 marca 1953 r. Stalin zmarł. 
Dzień podjęcia przez władze ZSRS decyzji o rozstrzelaniu naszych rodaków stał się w Polsce dniem zadumy i pamięci o ofiarach zbrodniczego systemu. Tak było i w tym roku. W Bazylice Mniejszej pw. Świętego Krzyża w Warszawie odprawiono Mszę św., od lat określaną jako Msza Katyńska, w intencji ofiar zbrodni. W nabożeństwie uczestniczył przedstawiciel Wydziału Edukacji Historycznej Gabinetu Komendanta Głównego Policji. 
Tego samego dnia w Katedrze Polowej Wojska Polskiego w Warszawie wykonano „Requiem” Wolfganga Amadeusza Mozarta. Mszę żałobną wielkiego kompozytora poprowadził dyrygent płk Mariusz Dziubek, pod którego batutą wystąpiły połączone siły: Orkiestry i Chóru Reprezentacyjnego Zespołu Artystycznego Wojska Polskiego, Chóru Akademickiego Uniwersytetu SWPS oraz Chóru Prawosławnego. Partie solowe wykonali: Anna Potyrała-Listwon (sopran), Natalia Winnik (alt), Maciej Gronek (tenor) i Jan Kierdelewicz (bas). Jak podkreślił po koncercie Ordynariusz Polowy WP ks. bp Wiesław Lechowicz ten wieczór został zadedykowany wszystkim, którzy oddali życie za Ojczyznę, także tym, którzy zginęli na „nieludzkiej ziemi”.   
5 marca 2026 r. w południe zorganizowano we Wrocławiu pochówek szczątków trzech ofiar Zbrodni Katyńskiej, zaanonsowany na wstępie. Czaszki zostały złożone w sarkofagu  Kaplicy Katyńskiej Kościoła Garnizonowego św. Elżbiety. Wcześniej przechowywane były w Katedrze Medycyny Sądowej Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu. Sześć lat temu w celu szczegółowych badań przekazano je do Zakładu Genetyki Sądowej Katedry Medycyny Sądowej Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie, a w związku z  wykonanymi ekspertyzami nadszedł czas na godny pochówek. We Wrocławiu czaszki znalazły się za sprawą Niemców, którzy badali cmentarzysko ofiar zbrodni w Lesie Katyńskim w 1943 r. 
Ceremonii pogrzebowej w Farze Elżbietańskiej w stolicy Dolnego Śląska przewodniczył Metropolita Wrocławski abp Józef Kupny, Zastępca Przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski.  
W dwóch ostatnich uroczystościach Komendę Główną Policji reprezentował Naczelnik Wydziału Edukacji Historycznej Gabinetu Komendanta Głównego Policji podinsp. Marcin Lasota. 

Tekst: Paweł Ostaszewski / Wydział Edukacji Historycznej Gabinetu KGP 
Zdjęcia: podkom. Katarzyna Król / Wydział Edukacji Historycznej Gabinetu KGP i Krzysztof Stępkowski / Ordynariat Polowy WP